CEPEJ 2014 RAPORUNA İLİŞKİN STRATEJİ GELİŞTİRME BAŞKANI MESAJI


Avrupa Adaletin Etkinliği Komisyonu (CEPEJ) kurulduğu 2002 yılından bugüne değin yargı hizmetlerinin daha etkin sunulması için önemli araçlar ve tedbirler ortaya koymuştur.

CEPEJ kuruluş statüsü uyarınca; istatistikleri kullanarak 47 Avrupa ülkesinin yargı sistemlerinden elde ettiği sonuçları karşılaştırmakta, problemler ile iyileştirmeye açık alanları ortaya koymakta ve yargı sistemlerinin performansının geliştirilmesine yönelik yeni yollar önermektedir.

Komisyon temel olarak; yargı bağımsızlığının korunması, hukukçuların statüleri ve rolleri, yargılamaların makul sürede yapılması, adalete erişimin geliştirilip korunması, mahkeme teşkilatlarının verimli ve etkin çalışmasının sağlanması, hizmetlerin toplumun ihtiyaç ve beklentilerine uygun yürütülmesinin sağlanması konularıyla ilgilenmektedir.

CEPEJ’in ortaya koyduğu araçlardan biri olan “Avrupa Yargı Sistemleri Raporu”, istatistiklerle birlikte Avrupa ülkelerindeki ana eğilimleri, gelişmeleri ve ortak sorunları yararlanıcıların bilgisine sunmaktadır. Bu yönüyle raporlar sürdürülebilir başarıyı esas alan ülkeler için ufuk açıcı olmakta ve yargı alanında yapılan çalışmalara somut katkılar sağlamaktadır.

Bugün için yargı sistemleri dünya genelinde canlı ve etkin bir yapı sergilemekte ve her geçen gün ülkeler yeni yöntemlerle adalet hizmetlerinin kalitesini artırmaya çalışmaktadır. CEPEJ, Avrupa ölçeğinde bu dinamizmi destekleyecek çalışmalar ortaya koymaktadır.

Adalet hizmetlerinin etkinliğinin ve kalitesinin artırılması Avrupa devletlerinin tümü için önceliğini korumaktadır. Bu ülkelerin modern, erişilebilir, kaliteli ve bağımsız bir yargı sistemi tesis edebilmek için çok çeşitli kurumsal reformlar yaptıkları görülmektedir. Yapılan tüm bu değişiklikler geniş bir yelpazeyi oluşturmaktadır. Mahkemelerin yönetimi ve çalışma yöntemleri, hâkimlik, savcılık ve avukatlık meslekleri, yargının verimliliği, dava yığılmasının önlenmesi, adli yardım, alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemleri ve hukuk eğitimi gibi konular bu kapsamdadır.

Yargı reformunun belirtilen bu alanları bizim de gündemimizdedir. Ülkemizin yargı reformu sürecinde 2015 yılı önemli bir dönüm noktası olmuştur. 2010 yılından itibaren uygulanmaya başlanan yargı alanındaki stratejik yönetim araçları 2015 yılında geniş ve kapsamlı bir perspektifle yenilenmiştir.

Stratejik yönetim araçlarından biri Avrupa Birliği’ne katılım sürecinde hazırlanan “Yargı Reformu Stratejisi”, bir diğeri ise 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu uyarınca hazırlanan Adalet Bakanlığı Stratejik Planı’dır. Her iki politika belgesi de uygulanma durumu, dünyada ve ülkemizde meydana gelen ekonomik, sosyal ve hukuksal değişiklikler dikkate alınarak 2015 yılında eşzamanlı olarak güncellenmiştir.

Yargı hizmetlerinde yenilikçi yollar arayan ve canlı bir reform süreci yaşayan ülkemiz için CEPEJ tarafından yürütülen çalışmalar önem taşımaktadır. CEPEJ raporları Konseye üye ülkelerdeki gelişmelerin toplu biçimde takip edilmesini kolaylaştırmaktadır. Sistemleri karşılaştırmayı amaçlayan Raporların tasnif sisteminin oldukça geniş bir perspektifle hazırlandığı görülmektedir. İki yılda bir hazırlanan her rapora yeni alanlar ilave edilmesi raporların bilgi kapasitesini ve kalite hacmini artırmaktadır.

CEPEJ’in üye ülkelere önemli fırsatlar sunan başka çalışmaları da bulunmaktadır. Bu çalışmalardan biri de “Adli Zaman Yönetimi” dir. CEPEJ tarafından 2007 yılında oluşturulan SATURN Merkezinin amacı Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6 ncı maddesi ile korunan makul sürede adil yargılanma hakkının ihlalinin önüne geçecek politikaların uygulanmasını sağlamaktır. Bu çalışma kapsamında ülkemizde de pilot adliyeler belirlenmiştir. Pilot adliyelerde hayata geçirilen önlemler daha sonra ülke geneline yaygınlaştırılacaktır.

Bakanlığımızca CEPEJ tarafından hazırlanan raporların tüm adalet aktörlerinin bilgisine sunulması amaçlanmıştır. 2014 yılı Raporu tümüyle dilimize çevrilip baskısı yapılan dördüncü Rapor olmuştur.

Başta Raporun hazırlanmasında emeği geçen CEPEJ uzmanları olmak üzere çeviri ve çeviri sonrası redaksiyonda emeği geçenlere teşekkür eder raporun yararlı olmasını dilerim.

Alpaslan Azapağası

Hâkim

Strateji Geliştirme Başkanı